De juiste beslissing nemen: vijf methodes die je helpen

Hoe weet je wat de juiste beslissing is? Soms weet je het meteen. Bij een overlijden, een geboorte, een ziekte of een trouw kan een grote beslissing ineens heel snel gaan, alsof je lijf het al wist voor je hoofd mocht meepraten. Gelukkig zijn zulke momenten zeldzaam, want er hoort veel stress bij.

De meeste beslissingen gaan anders. Je weegt af, je slaapt er een nacht over, en nog een, en na drie weken sta je nog altijd op dezelfde plek, zoals iemand die voor een open koelkast staat te wachten tot er vanzelf iets lekkers verschijnt. Wat dan helpt, is de vraag van een andere kant bekijken. Vijf manieren om dat te doen.

1. De zes stoelen.

Deze methode is gebaseerd op de zes denkhoeden van Edward de Bono. Ze is creatief, en sneller dan je zou denken.

Wat je nodig hebt: zes stoelen, zes bladen papier en zes stiften in het grijs, rood, zwart, geel, groen en blauw. Zet de stoelen verspreid in de kamer en leg op elke stoel een blad en een stift. Ga daarna op elke stoel zitten, in de volgorde hieronder, en neem telkens minstens vijf minuten. Het voelt misschien wat raar, alleen merk je snel dat een andere stoel je ook echt een andere kijk geeft. Weet je het even niet, dan wacht je gewoon.

• Grijs: de feiten en de cijfers, zo nuchter als je kan.
• Rood: wat je gevoel en je intuïtie zeggen. Hier mag je zo subjectief zijn als je wil.
• Zwart: het slechtste scenario. Speel advocaat van de duivel.
• Geel: alles wat goed kan uitdraaien. Welke voordelen zie je?
• Groen: laat je gedachten vrij lopen. Hier komt de creativiteit, meestal pas als je de rest hebt losgelaten, ook de gedachte dat je niet creatief bent.
• Blauw: kijk naar het geheel. Hoe was dit om te doen, wat blijft je bij, en welke beslissing neem je nu?

2. Neem afstand.

Soms zit je zo vast in een probleem dat je rondjes blijft draaien in dezelfde gedachten. Dan helpt het om iets totaal anders te gaan doen. Niet voor niets nemen veel mensen hun knopen door tijdens een vakantie. Laat het probleem even los, en telkens als het weer opduikt, merk je het op, ben je mild voor jezelf en zeg je: nu even niet.

3. De test van je negentigjarige zelf.

Deze tip komt van Daniel Pink, de auteur van onder andere Drive. Stel je voor dat je negentig bent, en vraag welke raad die oudere versie van jou zou geven. Bij mij zegt die oude man bijna altijd hetzelfde: ga ervoor, en neem het risico.

Een beslissing wordt helder als je ze van een andere kant bekijkt.

4. Volg je buikgevoel.

Kom je telkens uit bij hetzelfde gevoel, en is het vooral je verstand dat tegenwerpt? De Nederlandse psycholoog Ap Dijksterhuis, hoogleraar aan de Radboud Universiteit in Nijmegen, stelt dat onbewuste beslissingen vaak de beste zijn. Er een nacht over slapen is dus meer dan uitstellen. Volg je buikgevoel, raap je moed bijeen, en ga ervoor. Waarom kiezen soms zo zwaar weegt, lees je in Keuzestress? 5 redenen waarom jij moeilijk kunt kiezen.

5. Praat erover met iemand die je een spiegel voorhoudt.

Ik zoek al jaren geregeld zelf een coach en een psychotherapeut op. Het is een bevrijding om mijn verhaal te kunnen doen bij iemand die in vertrouwen luistert en me een spiegel voorhoudt. Zo leerde ik dat ik veel zorg heb voor anderen, graag nadenk en vol ideeën zit. En ook dat ik bij beslissingen soms te veel rekening hou met anderen, of dingen uitstel en me verlies in alle mogelijkheden. Twijfel ik, dan doe ik dus beter iets. Bij jou ligt dat anders, want iedereen heeft zijn eigen sterktes en valkuilen. Iemand die met je meekijkt, helpt je ze te zien.

Wil je weten wat er voor jou echt toe doet voor je kiest, dan helpt Moeite met kiezen? Een levenskompas helpt!